آیا می دانید میلگرد حرارتی چیست و در چه مواردی استفاده می شود؟ از استانداردهای این نوع میلگرد خبر دارید؟ مصالح ساختمانی انواع متعددی دارند که شاید مهم ترین ویژگی مشترک بین همه آن ها دوام، استحکام و کیفیت آن ها است. یکی از متداول ترین مصالح ساختمانی قطعات فلزی به کار رفته در بنا است.
این قطعات شامل انواع تیرآهن، ورق، انواع نبشی، انواع ناودانی و میلگرد است که هر یک کارایی خاص خود را دارند. اما میلگرد به عنوان یکی از کاربردی ترین و غیر قابل چشم پوشی ترین مصالح ساختمانی است که بخش زیادی از وزن ساختمان را به دوش می کشد و در استحکام کششی سازه نقش عمده ای دارد. یکی از انواع میلگردها نوع حرارتی است که در قالب این مقاله به آن می پردازیم.

میلگرد حرارتی چیست؟
همانطور که در مقالات متعددی بررسی کردیم، میلگرد به عنوان یک آرماتور و فولاد تقویت کننده برای بتن و ساختمان سازی محسوب می شود. این پروفیل انواع گوناگونی دارد که میلگرد حرارتی یکی از آن ها است. البته نکته جالب درباره این میلگرد ساده بودن آن است.
این یعنی میلگرد حرارتی فاقد هر گونه آجی است. از میلگردهای حرارتی برای مستحکم تر کردن ساختمان در کنار میلگرد آجدار استفاده می شود. زمانی که از میلگردهای حرارتی برای اجرای سقف استفاده می شود، اتصال این میلگردها از طریق جوشکاری یا بستن با سیم به تیرچه خواهد بود.
اما این نوع میلگرد از آن جهت با اسم حرارتی شناخته می شود که بتن را در برابر تغییرات دمایی و بالا رفتن درجه حرارت مقاوم می کند. در مقابل میلگردهای معمولی از این خاصیت مستثنی هستند، زیرا در صورت وجود چنین فشارهای دمایی چندان مستحکم و مقاوم نخواهد بود. میلگردهای حرارتی از لحاظ ساختار قرارگیری در بتن به صورت T و عمود بر هم مورد استفاده قرار می گیرند.
این نوع پروفیل هنگام استفاده باید در فاصله 25 سانتی متری از یکدیگر نصب شوند. اما این به معنای استفاده تنها از میلگردهای حرارتی نیست، زیرا در اغلب ساختمان ها از میلگردهای معمولی و حرارتی به صورت ترکیبی استفاده می شود. بنابراین استفاده از میلگردهای حرارتی به منظور دوام بیشتر بتن و به دنبال آن ساختمان در برابر هرگونه انقباض و انبساطی است.
نحوه عملکرد میلگردهای حرارتی
کارکرد میلگردهای حرارتی در ساختمان به گونه ای است که با شروع فرایند انقباض آغاز به کار می کنند. در اصل این نوع آرماتور با حالت کششی خود در هنگام بروز هرگونه جمع شدگی در ساختمان مقابله کرده و مانع آسیب به بتن می شود. این مزیت آرموتور حرارتی منجر به کاهش ایجاد ترک های عمقی و خسارت های پایه ای به ساختمان می شود. حالت جمع شوندگی بتن هم پس از خشک شدن بتن تازه در ساختمان روی خواهد داد.
به همین دلیل استفاده کردن از این نوع میلگرد منجر به افزایش قدرت استحکامی ساختمانی و ایجاد فضایی ایمن برای ساکنین بنا خواهد شد. حالت انقباض بتن در روزهای ابتدایی بتن ریزی و بعد از آن رخ خواهد داد که با وجود میلگردهای حرارتی مشکلات ناشی از آن مهار خواهد شد. اما کار این میلگردها تنها به همین جا ختم نمی شود، زیرا به صورت طولانی مدت از ساختمان در برابر عوامل دمایی محیطی محافظت خواهند کرد.
مطلب پیشنهادی : لوله سیاه مانیسمان
استاندارد قرارگیری میلگرد حرارتی و کاربرد آن
گفتیم که کار اصلی میلگردهای حرارتی کنترل استحکام ساختمان در برابر جمع شدگی بتن تازه ای است که مراحل خشک شدن خود را می گذراند. وجود این آرماتور منجر به پیشگیری از ترک خوردگی بتن می شود. اما از این پروفیل همچنین در کمک به افزایش باربری ساختمان، پیشگیری از ریزش سقف در مواقع بحرانی مثل زلزله و پیشگیری از هم گسستن دیافراگم ساختمان است. برای مثال در زمان هایی که آتش سوزی اتفاق می افتد از ریزش بتن پیشگیری خواهد کرد.
اما در هنگام استفاده از این آرماتور باید از یک استاندارد پیروی کرد. طبق استاندارد ACI360R-10 باید میلگرد حرارتی در انتهای رویی دال بتنی ساختمان قرار گیرد. این بخش از ساختمان سازی یا در کف ساختمان یا در پوشش های سقفی مورد استفاده قرار می گیرد. به این منظور هنگام کار این نوع میلگرد یا هر نوع آرماتور دیگر باید از شیوه خم کاری برای نصب آن ها در بنا استفاده کرد.

آیا میلگرد حرارتی کاربردی است؟
دیدگاه های مثبت و منفی زیادی برای عملکرد این نوع آرماتور وجود دارد. در حالی که عده ای از مهندسین ساختمان بر کارکرد فوق العاده این نوع میلگرد اذعان دارند، گروهی دیگر از مهندسین استفاده از میلگرد حرارتی را کاری بیهوده می دانند که تنها منجر به افزایش هزینه کار ساختمان سازی می شود و دلیل خود را هم ترک خوردن ساختمان هایی دانستند که از این نوع میلگرد استفاده کرده اند. اما روش های جایگزین دیگری هم به جای استفاده از آرماتور حرارتی وجود دارد و آن هم استفاده از ورق روان کننده، بهره گیری از بتن الیافی و کم کردن آب سیمان است.